İran-ABD (BATI) Barışının Muhtemel Küresel ve Bölgesel Etkileri
47

İran’ın başta ABD olmak üzere BMGK üyesi ülkeler ve Almanya (P5+1) ile uzun süredir yürüttüğü nükleer müzakerelerin nihayet antlaşmayla sonuçlandığı açıklandı. İlk etapta taraflar krizin çözümü konusunda temel parametreler üzerinde uzlaştıklarını açıkladılar. Anlaşma, en büyük etkisini de Orta Doğu bölgesinde hissettirecektir. Ancak İran’ın gerçekten normalleşmesi ise, bölgedeki ülkelerle olan ilişkilerini dostluk, nezaket, iyi niyet ve ortak çıkarlar temelinde yeniden tanımlaması ile mümkün olacaktır.

İki yıldır sürmekte olan İran ve P5+1 (ve Almanya) arasındaki nükleer krizi aşmaya yönelik diplomatik görüşmeler nihayet uzlaşıyla sonuçlandı. Tarafların uzlaştığı ve 30 Haziran tarihine kadar son şekli verilecek olan çerçeve belgesi (temel parametreler) basına yansıdı. Başkan Obama Amerikalılara, Cevat Zarif de kendi halkına anlaşmanın kendi beklentilerine cevap verdiği ve kendileri açısından diplomatik başarı olduğuna ilişkin açıklamalar yaptılar. Aslında her iki taraf için önemli olan ve anlaşmayı “tarihi bir dönüm noktası” haline getiren şey, uzlaşılan parametrelerden çok otuz yıldır kopuk olan İran-ABD (Batı) siyasi ilişkilerinin normalleşmesidir. Eğer her şey yolunda giderse İran, nükleer programına sınırlı ölçüde devam edecek, on yıl boyunca sıkı bir denetime tabi tutulacak ve buna karşılık olarak da 1979’dan bu yana İran’a uygulanan tüm yaptırımlardan kurtulacaktır. Başka bir deyişle artıkm İran İslam Cumhuriyeti, ekonomi-politik anlamda uluslararası sistemin normal bir parçası haline gelecektir. Böyle bir tarihsel antlaşmanın siyasi, stratejik ve jeopolitik sonuçları olacağı kesindir ve bölgenin önemli bir aktörü olarak biz de bu sonuçları önümüzdeki yıllarda yakından hissedeceğiz.

SDE Başkanı Prof. Dr. Birol AKGÜN'ün kaleme aldığı İran-ABD (Batı) Barışının Muhtemel Küresel ve Bölgesel Etkileri başlıklı analizin tamamına ulaşmak için lütfen tıklayınız.

07.04.2015
İlgili Haberler
Köşe Yazıları
ATCOSS
SD Dergi